اظهارنظر صریح وزیر رفاه درباره ماجراهای اخیر طرح تحول نظام سلامت و نقش وزارتخانه متبوعش/ اشتباه کردم

پنجشنبه‌ای که گذشت، صدا‌و‌سیمای ایران باز هم یک روز متفاوت را از سر گذراند؛ به‌ویژه در شبکه پنج و در برنامه دست‌خط. وزیر کار، تعاون و رفاه اجتماعی دو روز پیش به این برنامه رفت تا با صراحتی کمتر سابقه‌دار از موضوعات جنجالی سخن بگوید؛ از طرح تحول سلامت، وضع خط فقر و بیکاری، قتل‌های زنجیره‌ای، برجام تا حاشیه‌نشینی و انتشار فیش‌های حقوقی.


یکی از مهم‌ترین سخنان علی ربیعی در این برنامه درباره یک موضوع قدیمی بود: قتل‌های زنجیره‌ای در دهه ٧٠. او در این‌باره گفت: «این تفکر غلطی بود که در آن سال‌ها ابراز شد. هیچ‌کس در نظام جمهوری اسلامی ایران چنین تفکری نداشته است. این را با تمام وجود و صداقتم می گویم  و این موضوع به وجهه نظام لطمه زده است. متأسفانه گاهی مطالب به خوبی منعکس نمی‌شود.» او در ادامه به موضوعات اجتماعی پرداخت، ازجمله پرداخت یارانه‌ها:  «در موضوع یارانه‌ها مسیر درستی نرفته‌ایم. می‌توانستیم در کم‌‌کردن فقر بهتر عمل کنیم و با دادن شوک از طریق یارانه‌ها آن را کم کنیم اما اکنون چیزی است که مردم به آن عادت کرده‌اند و باید آن را جدا کنیم.

از طرفی نمی‌خواهیم سرک مالی بکشیم چون در جامعه ناامنی روانی شدید است؛ اکنون هم توان اطلاعاتی ما بسیار رشد کرده و حدود ٤‌میلیون نفر را از دریافت یارانه حذف کرده‌ایم؛ تعدادی برگردانده شده و تعدادی را اصلا نگرفته‌ایم.» ربیعی گفت: «ما نباید اشتباه کنیم، حدود ٧‌میلیون نفر در جامعه درآمد خیلی بالا و رفتار غیر قابل کنترل اقتصادی دارند اما حدود یک دهک تحت پوشش بهزیستی هستند که اگر به آنها کمک نکنیم، با بحران تغذیه مواجه می‌شوند و با یک بیماری از یک طبقه به طبقه دیگر می‌روند و سرنوشت خانواده با بیماری یک فرد تغییر می‌کند.»

  وزیر رفاه در مورد اشتغال هم گفت: «بسیاری از وزرای کار گفته‌اند كه مسئولیت بیکاری را قبول ندارند اما من آن را قبول دارم؛ هر چند که اشتغال یک موضوع فرادستگاهی و حتی فراقوه‌ای است. صادقانه بگویم علت وضع اشتغال ما رکود طولانی مدت بوده که از ‌سال ٨٠ تا ٩١ منحنی به‌شدت پایین می‌آید و سرمایه‌گذاری هم نمی‌شود. اکنون نیز ٨٠‌درصد بودجه دولت در بودجه جاری قرار دارد و منابع در بخش‌هایی سرمایه‌گذاری می‌شود که اشتغال را فراهم نمی‌کند. بنده مخالفم که از رشد سریع اقتصادی می‌توان اشتغال ایجاد کرد.» 

او در ادامه درباره طرح تحول سلامت هم گفت: «برای همه وزرا احترام قايلیم اما در منظر افکار عمومی نباید هر چیزی را گفت. فایده‌ای ندارد اگر در رسانه بگوییم دولت پول را دیر داده است. وزیر بهداشت قابل احترام است؛ اما رسانه‌ای‌کردن بعضی از موضوعات مشکلی را برای مردم حل نمی‌کند.»  ربیعی ادامه داد: «درست است که پیش‌بینی می‌شده است فقط ٥‌میلیون نفر افراد نیازمند داشته باشیم که برای آنها دفترچه بیمه صادر کنیم اما در یک بررسی دیدیم که ١١‌میلیون نفر هستند. از طرفی امسال در بودجه سلامت ١٦‌هزار‌میلیارد تومان نیاز و سرانه هر نفر برای بیمه ٣٥‌هزار تومان است.

حالا اگر فرض کنیم که ٥‌ میلیون هم اضافه بیمه کردیم رقم کسری بیمه سلامت کجا و رقم این سرانه بیمه کجا؟ برخی آدرس غلط می‌دهند. در حال حاضر همپوشانی دفترچه‌های بیمه را هم حذف کرده‌ایم و ٢‌میلیون نفر نیز از تعداد نیازمندان به بیمه کم شده است.» او در ادامه گفت: «اگر ٥‌ میلیون نفر اضافی بیمه نمی‌شدند که رقم آن‌ هزار و ٥٠٠‌میلیون تومان است، فرقی نمی‌کرد؛ چون رقم کسری بسیار بیش از اینهاست. ما کار بزرگی کرده‌ایم که ١١‌میلیون نفر فردی که بیمه نبودند را بیمه کردیم.

طرح تحول سلامت برای فقرا و بیچاره‌ها بوده و طبق قانون برنامه باید بیمه همه ایرانیان فراهم شود. من چطور می‌توانم بی‌رحمانه این بیمه‌ها را قطع کنم؛ من این کار را نمی‌کنم.»  وزیر رفاه ادامه داد: «با کمال صداقت می‌گویم كه سهم وزارت بهداشت در شورایعالی بیمه یک رأی نبوده و من همیشه پشت این وزارتخانه بودم اما هزینه‌هایی که برای طرح تحول دادیم کم نبود. ما ٢k  را افزایش دادیم.

هزینه ماندگاری پزشکان تعرفه‌ها را بالا بردیم. نمی‌گویم بد کرده‌ایم اما اشتباه ما این بود که منابع و مصارف را یکی نکردیم. کتاب ارزشگذاری نسبی که تدوین شد، فکر می‌کردیم ٢٠٠‌میلیارد بار مالی داشته باشد اما آمارهای وحشتناک‌تری داشتیم. سیاست برنامه بیمه‌ای پوشش فقراست. حتی به نظر می‌رسد باید فقرا را بیمه تکمیلی رایگان کنیم. بنابراین در این طرح کارهای ارزشمندی انجام شده اما خطای من این بود که به گفته کارشناسان که گفتند بار مالی این‌قدرها نمی‌شود، اعتماد کردم و حالا به‌صراحت می‌گویم که اشتباه کردم.»


خط فقر در کشور چقدر است؟
وزیر رفاه در ادامه درباره خط فقر در ایران سخن گفت: «این موضوع با موارد مختلفی سنجیده می‌شود. فقر شدید و مطلق در معیارهای‌مان داریم وجود مسکن، خودرو و… بر این خط فقر اثر می‌گذارد؛ بنابراین نمی‌توانیم دقیقاً بگوییم که چه میزان است اما اکنون سعی کرده‌ایم حداقل دستمزد را بیشتر کنیم که دستاورد کمی نبوده است.» او ادامه داد: «٦٧‌درصد حقوق بازنشستگی از تورم کمتر است و حدود ٥٠‌درصد از بازنشستگان تأمین اجتماعی حداقل دستمزد را که ٨٢٠‌هزار تومان است، می‌گیرند اما نمی‌توانیم این حداقل دستمزد را به‌عنوان خط فقر قلمداد کنیم.» وزیر رفاه در مورد حاشیه‌نشینی هم گفت: «به مناطق محروم زیاد می‌روم. سیاست‌های توسعه‌ای غلط اجرا می‌شود و باعث شده است كه این نابرابری‌ها کم نشود. از طرفی عوامل اقتصادی باعث افزایش حاشیه‌نشینی شده و اکنون بسیاری از روستاها به حاشیه‌نشینی رفته‌اند.»